Παίξτε μπάλα, και τότε κάτι μπορεί να γίνει...

Περί φιλοσοφίας του ποδοσφαίρου. Δαβίδ εναντίον Γολιάθ, καταπιάνεται ο Κώστας Μαρούντας

Έχουμε δει άπειρα παιχνίδια μεταξύ «μεγάλων» ομάδων και αυτών που ονομάζονται «μικρές». Στη συντριπτική τους πλειοψηφία αυτά τα παιχνίδια καταλήγουν με νίκη του μεγάλου. Ειδικά, όταν ο αγώνας γίνεται στην έδρα του πρώτου, το ποσοστό αγγίζει αυτά των εκλογικών αναμετρήσεων στον παλιό υπαρκτό σοσιαλισμό.

Θεωρώ, ως καταγραφή της εμπειρικής μου αναδίφησης, πως οι μικρές ομάδες, στις περισσότερες περιπτώσεις, αντιμετωπίζουν αυτά τα παιχνίδια ως αγγαρείες. Ως ξεγραμμένα, ως διεκπεραίωση. Ως βασικό στόχο θέτουν την αποφυγή καταστάσεων που θα προκαλέσουν όψιμα προβλήματα. Και αυτό είναι μια διαφαινόμενη συντριβή. Επομένως, κατ΄εμέ, ανεξάρτητα από το πρωτάθλημα στο οποίο συμμετέχουν, καταστρώνουν σχέδια που επικεντρώνονται στο να μη χάσουν με αυτό που στην πιάτσα λένε «πολλά με λίγα». Έτσι, όμως, υπογράφουν από μόνες τους τις καταδίκες τους, και διευκολύνουν την αποστολή του ισχυρού. Γιατί έτσι περιορίζουν το έργο του, στο να βγάλει δύο γκολ το πολύ, και τότε κατά 90% όλα τελείωσαν.

Τι θα γίνει, όμως, αν μια ομάδα πιστέψει στον εαυτό της, διαχειριστεί την κατάσταση με διαφορετικό τρόπο και κατέβει στο γήπεδο ως ουσιαστική διεκδικήτρια; Πρώτα από όλα θα αυξήσει τις πιθανότητες να αποφύγει τη συντριβή, άρα να μη δυσκολέψει τη θέση της μπροστά στη σκληρή κριτική από οπαδούς και δημοσιογράφους. Δεύτερον, θα αυξήσει τους γρίφους για τον ισχυρό, θα τον αγχώσει και θα τον αναγκάσει να επιστρατεύσει και άλλα σχέδια, πέρα από αυτά που έχει συνηθίσει, απορρυθμίζοντας τον, με ότι μπορεί να σημαίνει αυτό.

Και πρακτικά πως ερμηνεύεται αυτό; Όλοι άμυνα, ή όλοι φουλ επίθεση; Τίποτα από τα δύο, γιατί και τα δύο είναι καταστροφικά για μια υποδεέστερη ομάδα. Το πρώτο σημαίνει πως κλείνεσαι πίσω, φέρνοντας τον αντίπαλο στην περιοχή σου, οπότε σου απομένει μόνο η τύχη και η μακρινή πιθανότητα για μια υποθετική οικτρή εμφάνιση του αντιπάλου. Το δεύτερο σημαίνει ανοικτοί διάδρομοι, ευάλωτες καταστάσεις, και όσα γκολ και να βάλεις πάντα ο άλλος, λόγω ισχύος, θα έχει περισσότερες πιθανότητες να βγάλει ένα γκολ παραπάνω από εσένα.

Άρα; Άμυνα στοιβαρή, με γνώμονα την αρπαγή της μπάλας, και επίθεση ευρηματική με σκοπό να βρεις τα κενά, και να εκμεταλλευτείς τις αδυναμίες που όλες οι ομάδες έχουν, ακόμα και η καλύτερη του κόσμου. Κοινώς, αμύνεσαι όταν ο άλλος έχει τη μπάλα, ψάχνεις τη δημιουργία όταν την πάρεις, και δη τον αιφνιδιασμό.

Αλλά, για να γίνουν όλα αυτά πρέπει να πιστεύεις πως έχεις κι εσύ όπλα. Τότε, μόνο μπορείς να παίξεις με τις δικές σου πιθανότητες. Αλλιώς, είσαι χαμένος από χέρι.

Αν μια μικρή ομάδα παίξει δυνατά, τότε θα κερδίσει και το σεβασμό του διαιτητή, αρκεί αυτός να σέβεται τον εαυτό του και να μη βρίσκεται σε διατεταγμένη υπηρεσία. Βέβαια, αν δυσκολεύσεις τον ισχυρό, τότε η αβάντα του διαιτητή θα χρειαστεί να γίνει εξόφθαλμη, οπότε τον φέρνεις και αυτόν προ των ευθυνών του: Πόσο διατεθειμένος είναι να εκτεθεί ανεπανόρθωτα. Στην ανθρωπογεωγραφία των «κορακιών» υπάρχουν και τέτοιοι, αλλά είναι συνήθως όσοι βρίσκονται στο ξεκίνημα και θέλουν να «στήσουν βάσεις». Παίζοντας στα ίσια, αυξάνεις και τη δική τους εφίδρωση. Ακόμα και αν χάσεις με καθοριστική τη συμβολή των σφυριγμάτων, θα έχεις κερδίσει την έξωθεν καλή μαρτυρία και θα έχεις οδηγήσει σε πανοπτική θέαση το διαφθαρτικό. Θα μου πείτε αρκεί αυτό; Ίσως ναι, ίσως και όχι. Στην Ελλάδα του πρόσφατου παρελθόντος, μάλλον, όχι. Αλλά, δε νομίζω πως ο αυτοσεβασμός και η αναγνώριση των υγιών συνειδήσεων είναι κάτι το αμελητέο...

Οι μικρές ομάδες, συνήθως, τα δίνουν όλα μόνο όταν έχουν άμεση ανάγκη από βαθμούς, ή όταν έχουν τον οποιονδήποτε άλλο λόγο, που όλοι καταλαβαίνετε τι θέλω να πω. Αυτό που πρέπει να έχουν στο νου τους είναι πως το κάθε ποδοσφαιρικό ματς διαρκεί 90΄λεπτά, οπότε με συνετή διαχείριση μπορούν να αποφύγουν μια πιθανή κατηφορική κλίση , και να αυξήσουν τα λεπτά που θα κυλούν υπέρ τους. Εξάλλου, όταν δοκιμάζεις την τύχη σου με το δυνατό, έχεις αυξήσει αυτόματα το οπλοστάσιο τεχνοτροπιών σου, κάτι που θα σου φανεί χρήσιμο με τους λιγότερο ισχυρούς αντιπάλους. Μην ξεχνάμε και την ψυχολογική ανάταση μιας καλής εμφάνισης, ανεξαρτήτως αποτελεσμάτων, εκεί που οι άλλοι υποφέρουν...